વિનોદ વિહાર

ગુજરાતી ગદ્ય-પદ્ય સર્જનની આનંદ યાત્રા

Daily Archives: માર્ચ 30, 2014

( 421 ) બસ આનાથી વધારે કંઇ નથી જોઇતું!…… લેખક– શ્રી કૃષ્ણકાંત ઉનડકટ

Krishnkant Unadkat

Krishnkant Unadkat

ચિંતનની પળે – કૃષ્ણકાંત ઉનડકટ

 
એ સમયની વાત છે કે ના થયાં મારાં તમે,
નહીં તો દુનિયામાં ઘણુંયે ના થવાનું થાય છે.
-અસદ સૈયદ
 
માણસ સપનામાં જીવે છે. દરેકની આંખમાં કોઈ ને કોઈ સપનું જીવતું હોય છે. દરેકે દિલમાં કોઈ ને કોઈ ઇચ્છાને પાળી રાખી હોય છે. સફળતા માટે દિલમાં આગ બળતી હોવી જોઈએ. મારે આ કરવું છે અને જ્યાં સુધી એ હાંસલ ન થાય ત્યાં સુધી પગ વાળીને બેસવું નથી. આઈ વોન્ટ ટુ પ્રૂવ માયસેલ્ફ. દરેકને એમ થાય છે કે મારામાં દમ છે, હું કંઈ કમ નથી. જેને ક્યાંય પહોંચવાની ઇચ્છા ન હોય એ કોઈ નવી શરૃઆત જ કરી શકતો નથી. લોકો કહે છે કે જિંદગી તો પ્રાણીઓ પણ જીવે છે. આપણાં અને એનામાં કોઈ ફર્ક ખરો કે નહીં? જિંદગીનો કંઈક મતલબ છે. જિંદગી વેડફવા માટે નથી. આ બધી વાત તદ્દન સાચી છે. દરેક માણસને પોતાનો ગોલ હોવો જોઈએ. જે માણસ સંતોષ માની લે છે એ અટકી જાય છે એવું પણ લોકો કહે છે. સંતોષ એ ફુલસ્ટોપ છે. આ બધી વાત સાવ સાચી છે. સાથોસાથ એ પણ યાદ રાખવા જેવું છે કે દરેક વાતનું, દરેક સમયનું, દરેક સ્થિતિનું અને દરેક માનસિકતાનું એક પૂર્ણવિરામ હોય છે. સૌથી મોટું પૂર્ણવિરામ છે, લાઇફનું!
લાઇફ એક દિવસ ખતમ થવાની છે. બધુ જ કરતી વખતે એ પણ વિચારવા જેવું છે કે આ બધું હું શા માટે કરું છં? કોના માટે કરું છં? આખરે મારે મેળવી મેળવીને શું મેળવવું છે અને કેટલું મેળવવું છે? હું દોડી રહ્યો તેનો કોઈ અંત ખરો? જીવવા માટે માણસને શું જોઈએ છે? જેનો કોઈ અંત જ નથી એવા રસ્તે ક્યાં સુધી દોડતાં જ રહેવાનું છે? માણસની ભૂખ ક્યારેય ખતમ જ નથી થતી. એક રૃમવાળા મકાનમાં રહેતો હોય એને ફલેટ લેવો છે. ફલેટ મળી જાય એટલે એ બંગલા પાછળ દોડે છે. બંગલો બની ગયા પછી એને ફાર્મ હાઉસના વિચાર આવે છે. ફાર્મ પણ બની ગયા પછી એને થાય છે કે એક પેલેસ થઈ જાય તો મજા આવી જાય. પેલેસમાં રહેવા જાય પછી એને એવું થાય છે કે આના કરતાં નાનકડા ફલેટમાં રહેતો હતો ત્યારે વધારે સુખી હતો.
કોઈ સપનું રાતથી મોટું હોતું નથી. ઘણાં લોકોને મોટી ઉંમરે સમજાતું હોય છે કે જિંદગીમાં કેટલું બધું ખોટું જિવાઈ ગયું. જિંદગીમાં ક્યાં અટકવું એની જેને સમજ નથી હોતી એ સતત ભાગતો જ રહે છે. જીવવા પૂરતું દરેક પાસે હોય છે પણ આપણને એ પૂરતું લાગતું નથી. માણસને જાણે થાકવામાં જ મજા આવવા માંડી છે! મગજને એટલું બિઝી કરી દે છે કે એની પાસે એ વિચારવાની પણ ફુરસદ નથી કે હું જે કરું છું એ બરાબર છે કે નહીં? કોઈની પાસે સમય જ નથી. અત્યારના સમયમાં સૌથી સંભળાતું વાક્ય એ છે કે યાર મરવાની પણ ફુરસદ નથી! મરવાની જેને ફુરસદ નથી એની પાસે જીવવાનો સમય ક્યાંથી હોવોનો? માણસ ફરવા પણ ત્યારે જ જાય છે જ્યારે એને એવું લાગે કે આઈ નીડ અ બ્રેક!
એક માણસ સ્ટ્રેસમાં જીવતો હતો. તેને પોતાના કામનું અત્યંત પ્રેશર લાગતું હતું. રાતે ઊંઘ ન આવે અને દિવસે ચેન ન પડે. તેને લાગ્યું કે હું ડિપ્રેશનમાં સરી પડીશ. આખરે તેણે એક સાઇકિયાટ્રિસ્ટને કન્સલ્ટ કર્યા. મનોચિકિત્સકે કહ્યું કે, થોડા દિવસ બહાર જઈ હવાફેર કરી આવો! તમને સારું લાગશે. હવામાં ફેર હોય છે ખરો? હવા તો હવા છે. હવા તો અહીં પણ શ્વાસમાં જવાની છે અને જ્યાં હોઈશ ત્યાં પણ શ્વાસમાં જ જવાની છે. હવામાં ફેર હોય છે, જો તમે તેને અનુભવી શકો તો! જો તમે તમારા કામ અને તમારા વિચારોને બ્રેક મારો તો. દરિયાકિનારાની હવા અને પહાડોની હવામાં ફર્ક હોય છે. રણની સૂકી હવા અને ખેતરની ઠંડી હવા જ્યાં સુધી માણો નહીં ત્યાં સુધી ખબર ન પડે. હવા શીતળ હોય છે અને હવા કાતિલ પણ હોય છે. આપણે આપણી આજુબાજુની હવામાંથી બહાર જ નથી આવતા. દરેક માણસ પોતાની ‘હવા’માં જ જીવે છે! એંસીથી સોની સ્પીડે જ ચલાવતા હોઈએ છતાં આપણે કાર તો ૧૮૦ની મેક્સિમમ સ્પીડ ધરાવતી હોય એવી જ ખરીદીએ છીએ.
એક મોટી ઉંમરના દાદા હતા. તેમના દીકરાના દીકરાએ કહ્યું કે ગ્રાંડપા હવે દુનિયામાં સાડા ત્રણસોની સ્પીડે દોડતી ટ્રેન શોધાઈ ગઈ છે. એક વખત એ દાદાને તે હાઈસ્પીડ ટ્રેનમાં લઈ ગયો. ટ્રેન ઊપડી અને ફુલસ્પીડે દોડવા લાગી. દાદા બારી પાસે બેઠા હતા. અડધી સફર પૂરી થઈ ત્યારે પૌત્રે દાદાને પૂછયું કે દાદા શું જુઓ છો? દાદાએ કહ્યું કે દીકરા કંઈ જોતો નથી,માત્ર જોવાની કોશિશ કરું છું. બધું એટલું બધું ઝડપથી ચાલ્યું જાય છે કે કંઈ દેખાતું જ નથી. મારે તને એટલું જ કહેવું છે કે એટલી બધી ઝડપ ન પકડતો કે કંઈ દેખાય નહીં. મને તો નાનો હતો ત્યારે ગાડામાં બેસતો હતો એ યાદ આવે છે. ગાડું એટલું ધીમું ચાલતું હતું કે બધું જ દેખાતું હતું. દરેક પક્ષીના અવાજ સંભળાતા હતા. કોઈ સામે મળે તો કેમ છો એમ પણ પુછાતું હતું. આ તો એટલી સ્પીડ છે કે મને કાનમાં પૂમડાં નાખવાનું મન થઈ આવે છે. દીકરા, જિદગીમાં ‘થ્રીલ’ કરતાં ‘ફીલ’નું મહત્ત્વ વધારે છે એટલું યાદ રાખજે.
નક્કી કરો, તમે જે જીવો છો એ ફીલ કરો છો ખરાં? કંઈ અનુભવાય છે કે પછી બધું બસ ચાલ્યું જાય છે? એક મિત્રએ હમણાં એક સરસ વાત કરી. તેણે કહ્યું કે હવે હું બધું છોડું છું અને જીવવાનું નક્કી કરું છું. ૪૫ વર્ષના આ મિત્રએ કહ્યું કે નાનો હતો ત્યારે મેં બે વાત નક્કી કરી હતી. એક તો એ કે મારે જીવવા માટે મિનિમમ આટલું જોઈએ છે. બીજું એ નક્કી કર્યું હતું કે મારે જીવવા માટે મેક્સિમમ આટલું જોઈએ છે, એનાથી વધુ નહીં! બાકી મેક્સિમમનો તો કોઈ અંત જ નથી. આપણી તકલીફ એ હોય છે કે આપણે મિનિમમ તો નક્કી કરી લઈએ છીએ પણ મેક્સિમમ નક્કી કરી શકતા નથી. તમે તમારી ‘અપર લિમિટ’ બાંધો છો ખરાં? ઈશ્વરે પણ બધાંની લિમિટ રાખી છે. દરિયાને કિનારો આપ્યો છે, પર્વતને ટોચ આપી છે, રણની એક સીમા નક્કી કરી છે. લિમિટ છે તો જ સૌંદર્ય છે. કોઈ પર્વત એટલો ઊંચો કેમ નથી કે માણસની નજર ન પહોંચે?
માણસ બધું નક્કી કરે છે કે આટલું કમાઈશ, આટલી સફળતા મેળવીશ. કોઈ માણસ એવું નક્કી કરે છે કે હું મારા માટે આટલું જીવીશ? મારી વ્યક્તિ સાથે આટલું ફીલ કરીશ. બધાંને પળોજણમાંથી છૂટવું છે પણ કંઈ છોડવું નથી. દિવસના ચોક્કસ કલાકો છે અને લાઇફના અમુક વર્ષો છે. કેટલાં વર્ષો છે એય આપણને તો ખબર નથી. તમે વિચાર કરો કે મારે જેવું જીવવું છે એવું મેં જીવી લીધું છે? જો જવાબ ના હોય તો આજથી જ જીવવાનું શરૃ કરો. પોતાના માટે અને તમે જેને પ્રેમ કરો છો એના માટે! નક્કી કરો કે આટલું ઇનફ છે. ઘણાંને તો ખબર જ નથી હોતી કે મેં જીવવાનું તો હજુ શરૃ જ નથી કર્યું. તમે શરૃ કર્યું છે કે નહીં?
છેલ્લો સીન :
સારા થવા માટે કે સારું કરવા માટે કોઇપણ પળ
વધુ વહેલી નથી હોતી, કારણ કે કેટલી વારમાં
એને માટે વધુ મોડું થઇ જશે તે આપણે જાણતા નથી.
– એમરથી.
—————————————————–
સૌજન્ય આભાર – લેખક શ્રી કૃષ્ણકાંત ઉનડકટ – ચિંતનની પળે
http://www.krishnkantunadkat.blogspot.com/2014/03/blog-post_7103.html
 લેખક સંપર્ક

Krishnkant Unadkat,

Executive Editor,

SANDESH Daily,

Vastrapur,

AHMEDABAD-380015.

Cell: 09825061787.

e-mail: kkantu@gmail.com

 

(420 ) ” પ્રેમ એટલે કે પ્રેમ ” વિષય ઉપરના સહિયારા સર્જનનું ઈ-પુસ્તક -સુંદર સંકલન

અગાઉ પોસ્ટ નંબર (418 ) શ્રીમતી પ્રજ્ઞાબેન દાદભાવાલા – એક નવીન સાહિત્ય પ્રેમી મિત્રનો પરિચય માં પ્રજ્ઞાજીના પરિચયમાં બે એરીયાના સાહિત્ય પ્રેમીઓની આયોજિત સાહિત્ય બેઠકોનો નિર્દેશ કરવામાં આવ્યો હતો અને ” તો સારું ” એ વિષયની પહેલી ઈ-બુક વિષે પણ માહિતી આપી હતી .

તારીખ ૨૮ મી ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૪ ની આવી બીજી સાહિત્ય બેઠકનો વિષય હતો ” પ્રેમ એટલે કે પ્રેમ “. આ વિષય ઉપર બે એરિયામાં રહેતા અને અન્ય લેખકોએ લખેલ લેખો/કાવ્યોને સુંદર રીતે આવરી લઈને ” પ્રેમ એટલે કે પ્રેમ ” ની ઈ-બુક પણ હવે બહાર પડી ચુકી છે . બે એરિયાના અને અન્ય લેખકોના એક જ વિષય ઉપરના આ સહિયારા સર્જનના લેખો /કાવ્યો વાંચવા લાયક છે .

આ ઈ-બુકનું સુંદર સંકલન પ્રજ્ઞાબેનએ કર્યું છે . આ ઈ-બુક વાંચવા રસ ધરાવતા વાચકો એમના બ્લોગશબ્દોનું સર્જનમાં જણાવ્યા પ્રમાણે નીચેની લીંક ઉપર વાંચી શકશે .

આ ઈ-બુકનું સુંદર સંકલન કરવા બદલ શ્રીમતી પ્રજ્ઞાબેન દાદભાવાલાને અભિનંદન ઘટે છે .

prem-aetle-prem-front-picture

પ્રેમ એટલે કે…… પ્રેમ- ઈ-બુક નીચેની લીંક ઉપર ક્લિક કરીને વાંચો .

પ્રેમ એટલે કે…… પ્રેમ—— prem aetle pre

———————

આ ઈ-બુકમાં બે એરીયામાં રહેતા મિત્ર પી.કે.દાવડાનો પ્રેમ અંગેના વિષયનો સુંદર લેખ અને બે કાવ્યો વાંચવા જેવાં છે . આ લેખનો થોડો ભાગ જે એમણે ઈ-મેલમાં મોકલેલ એ નીચે પ્રસ્તુત છે .

પ્રેમની વ્યાખ્યા

સાહિત્ય બેઠકમાં પ્રેમની વ્યાખ્યા સમજાવતા શ્રી દાવડા

સાહિત્ય બેઠકમાં પ્રેમની વ્યાખ્યા સમજાવતા શ્રી દાવડા

પ્રેમ વિષે ઘણું બધું બોલાયું છે અને લખાયું છે, પણ હજી સુધી કોઈ પ્રેમની સંતોષકારક વ્યાખ્યા આપી શક્યું નથી. પ્રેમની સંતોષકારક વ્યાખ્યા શોધવા મેં અહીં પ્રયત્ન કર્યો છે અને પ્રત્યેક વ્યાખ્યા માટેના કારણો પણ આપ્યા છે.

“પ્રેમ એક પ્રકારનું “એનેસ્થેસિયા” છે.” આ વાત ઘણે અંશે સાચી છે. ઓપેરેશન વખતે એનેસ્થેસિયા આપી ડોકટર ગમે તેવી વાઢ-કાપ કરે છે તો પણ આપણને કંઈ ખબર પડતી નથી. આજકાલ પ્રેમમા પડેલા લોકોની હાલત પણ લગભગ આવી જ છે.

“પ્રેમ પારા જેવો છે.” હાથમા રહે પણ મુઠ્ઠીમા ન રહે, સરકી જાય.

“પ્રેમ યુધ્ધ જેવો છે.” શરૂ થઈ જાય છે, રોકવું મુશ્કેલ છે. આ વાત એટલે પણ સાચી છે કે જેમ યુધ્ધ પુરું થયા બાદ ચારે કોર બરબાદી જોવા મળે છે તેમ પ્રેમ ખતમ થયા પછી લગભગ આવું જ દેખાય છે.

“પ્રેમ દુનિયાને ફેરવતું નથી, દુનિયામાં ફેરવે છે.” આ વિષમા મારે કંઈ કહેવાની જરૂરત છે?

“પ્રેમ એક કલ્પના છે.” લગ્ન એક હકીકત છે.

“નશીબદાર લોકોનો પ્રેમ સિતાર જેવો છે.” વચ્ચે વચ્ચે સંગીત બંધ થઈ જાય પણ એના તાર સાબૂત હોય છે.

આમ ઘણા ફાંફા માર્યા છતાં પ્રેમની કોઈ બંધ બેસતી વ્યાખ્યા સાહિત્યમા તો મળી નહિં. એંજીનીઅર હોવાથી ગણિતની મદદ લેવાની કોશીશ કરી. વિચાર કર્યો Squareroot of love શું હશે?

ખૂબ ગણત્રી કરવા પછી જવાબ આવ્યો, “Attraction”. મને તો ગણિત પર વિશ્વાસ છે, પણ લોકો માનશે કે નહિં એવી શંકા હોવાથી સાહિત્યમાં જ શોધ ચાલુ રાખી.

આખરે સંત કબીરદાસે જવાબ આપ્યોઃ

प्रेम न बाड़ी ऊपजै, प्रेम न हाट बिकाय।

राजा परजा जेहि रूचै, सीस देइ ले जाय।।

-પી.કે.દાવડા

( આગળ ઈ-બુકમાં વાચો  )

——————————————————————–

આ ઈ-બુકમાં મારું ” પ્રેમ એટલે શુ ” નામનું એક કાવ્ય પણ સામેલ છે એ આખું કાવ્ય નીચે ફરી પ્રસ્તુત છે .

પ્રેમ શુ છે ?..

ખરેખર પ્રેમ શુ છે એ બહું ગહન સવાલ છે

પ્રેમ કહેવાની નહી પણ અનુભૂતિની ચીજ છે

પ્રેમમાં પડવાનું નહી પણ ઊભા થવાનું હોય છે

પતંગની જેમ ઉંચે ગગનમાં ઉડવાનું હોય છે

મનુષ્યને મન ગમતી એક ઉત્તમ લાગણી છે

બધાજ દર્દોની પ્રેમ એક અકસીર દવા છે

પ્રેમનું બંધન એ એક મન ગમતું બંધન છે

પ્રેમ અનેક સ્વરૂપે સર્વત્ર વિહરતો હોય છે

મા-બાપનો સંતાનો પ્રત્યેનો પ્રેમ જાણીતો છે

પ્રેમ વશ થઇ બહેની વીરાને રાખી બાંધે છે

પતિ-પત્નીનો પ્રેમ સંસારનો સાચો પાયો છે

દેશ પ્રેમ માટે માનવો બલિદાનો આપે છે

સાહિત્ય પ્રેમ એ જીવન ઉત્કર્ષની ચાવી છે

ચલચિત્રોમાંનો પ્રેમ એક બનાવટી પ્રેમ છે

લયલા-મજનું ને શીરી-ફરહાદ પ્રેમ પ્રતીકો છે

તિરસ્કાર નહીં પણ પ્રેમ જ એક સત્ય છે

પ્રેમ આંધળો હોય છે એમ લોકોમાં કહેવાય છે

પ્રેમાંધ સુરદાસ સાપને રસ્સી માની છેતરાય છે

બધાં જ ધર્મોમાં પ્રેમનો મહિમા ગવાયો છે

મોહન ઘેલી મીરાનો પ્રેમ કેવો અદભૂત છે

વાગી કટારી પ્રેમની એમ મીરાં જ ગાય છે

રામ ઘેલી શબરી પ્રભુને એંઠા બોર અર્પે છે

જેમ રસોઈમાં નમક એમ જીવનમાં પ્રેમ છે

જેણે પ્રેમ કર્યો નથી એનું જીવન બેકાર છે

પ્રેમ વિનાનું કોઈનું જીવન ક્લ્પવું મુશ્કેલ છે .

વિનોદ પટેલ , સાન ડિયેગો ,કેલીફોર્નીયા

=================================================================

Love quote-Charlie Chaplin