વિનોદ વિહાર

ગુજરાતી ગદ્ય પદ્ય સર્જનની આનંદ યાત્રા

(749 ) મળવા જેવા માણસ…. સુ.શ્રી પ્રજ્ઞાબેન દાદભાવાળા…..પરિચય….શ્રી.પી.કે.દાવડા

આદરણીય બહેન પ્રજ્ઞાબેન સાથેનો મને પ્રથમ પરિચય એમના બ્લોગ “શબ્દોનું સર્જન ” ને હું ફોલો કરું છે એટલે એમાં પોસ્ટ થતા લેખો દ્વારા એમની સાહિત્ય પ્રીતિ અને સાહિત્યની પ્રવૃતિઓથી થયો હતો.

ત્યારબાદ એમની સાથેની ફોનમાં લંબાણથી જે વાતો થઇ એના ઉપરથી એમના માયાળુ સ્વભાવ અને ગુજરાતી ભાષાની અસ્મિતા જાળવવા માટેની બે એરીયામાં થતી બેઠકોની સભાઓના મુખ્ય સંચાલિકા તરીકેની એમની  સરાહનીય સાહિત્ય સેવા પ્રવૃતિઓ વિષે વધુ જાણીને એમની સાથેનો પરિચય વધુ દ્રઢ થતો ગયો.

સુ.શ્રી પ્રજ્ઞાબેનના પ્રોત્સાહનથી મેં કેટલાક લેખો અને કાવ્યો એમના બ્લોગ શબ્દોનું સર્જન માટે એમને લખી મોકલ્યા હતા.આમાંનાં ત્રણ કાવ્યો/લેખો એમણે કલર ફોટાઓ સાથે  જે ત્રણ ઈ-બુકો વાંચકો માટે બહાર પાડી એમાં ગ્રંથસ્થ પણ થયાં છે. 

મારા મિત્ર અને બે એરીયાના જ રહેવાસી શ્રી.પી.કે.દાવડા એ મળવા જેવા માણસની એમની જાણીતી પરિચય શ્રેણીમાં આવાં સાહિત્ય સેવી  સુ.શ્રી પ્રજ્ઞાબેનનો  પરિચય કરાવતો એક લેખ મને ઈ-મેલમાં લખી મોકલ્યો છે એને આજની પોસ્ટમાં પ્રસ્તુત કરતાં આનંદ થાય છે.

એમની મળવા જેવા માણસની પરિચય શ્રેણીના  આ અંતિમ લેખ મારફતે સુ.શ્રી પ્રજ્ઞાબેનનો મને વધુ પરિચય કરાવવા માટે શ્રી પી.કે.દાવડાનો હું આભાર માનું છું. 

વિનોદ પટેલ

==========================  

મળવા જેવા માણસ…મણકો ૫૦ ….સુ.શ્રી પ્રજ્ઞાબહેન દાદભાવાળા

પરિચયકાર … શ્રી.પી.કે.દાવડા  

PRAGNA-D-1

શ્રીમતિ પ્રજ્ઞાબહેન દાદભાવાળા

પ્રજ્ઞાબહેનનો જન્મ ૧૯૫૭ માં રાજકોટમાં થયો હતો. એમના પિતાશ્રી જયંતિલાલને કોલેજના બે વર્ષ સુધીનું શિક્ષણ પ્રાપ્ત થયેલું, જ્યારે માતા અનસુયાબહેન પાંચ ધોરણ સુધી ભણેલાં હતાં . પિતા બ્રૂક બોન્ડ ટી કંપનીમાં નોકરી કરતા હતા.

પ્રજ્ઞાબહેનનું પ્રાથમિક શાળાનું શિક્ષણ મુંબઈની જાણીતી અમુલખ  અમીચંદ ભીમજી વિવિધલક્ષી વિદ્યાલયમાં થયેલું. અહીં ભણતર ઉપરાંત બાળકોની પ્રતિભા નિખારવા, વિવિધ વિષયો શીખવવામાં આવતા, અને છઠા ધોરણ થી વિવિધ લાઈન પસંદ કરવા મળતી. આ શાળામાંથી પ્રજ્ઞાબહેને ૧૯૭૫ માં SSC પરીક્ષા પાસ કરી. SSC ની પરીક્ષા પાસ કરી, પ્રજ્ઞાબહેન મુંબઈની SIES કોલેજમાંથી ફિલોસોફી અને સાઈકોલોજી વિષય સાથે ગ્રેજ્યુએટ થયાં .

કોલેજ કાળ દરમ્યાન એમણે કવિતાઓ લખી, જેમાની કેટલીક કુમાર માસિકમાં પણ પ્રગટ થઈ. આ સમય દરમ્યાન જ એમણે SNDT યુનિવર્સીટીમાંથી પત્રકારિતાનો કોર્સ પણ કર્યો, અને એ દરમ્યાન હરીન્દ્ર દવે, સુરેશ દલાલ અને પ્રદીપ તન્ના  જેવા નામી સાહિત્યકારોના સંપર્કમાં આવ્યાં. આ ઉપરાંત એમણે જુદા-જુદા ઘણાં ક્ષેત્રોમાં અભ્યાસ  કર્યો. જેવા કે કોમર્સિયલ આર્ટ,  ફેશન ડીઝાઈનીંગ, નૃત્ય અને પછી બ્યુટી પાર્લરનો કોર્ષ. એકવાર પુરૂષોત્તમ ઉપાધ્યાયને હસ્તે સંગીત સ્પર્ધામાં ઈનામ પણ મેળવ્યું. ત્યારબાદ નાટક-સિનેમાના કલાકાર દીના પાઠકની દોરવણી નીચે અભિનય શિખવાનું શરૂ કર્યું,ત્યારે  એક બે વાર રેડિયોમાં નાટકના પાત્રો પણ નિભાવ્યાં. એમના પિતાએ એમની કારકિર્દી ઘડવામાં ખુબ મદદ કરી અને પ્રોત્સાહન આપ્યું, અને માતાએ ઘરકામની સમજ આપી.

૧૯૮૦ માં પ્રજ્ઞાબહેનના લગ્ન એક મોભાદાર દાદભાવાળા કુટુંબના સુપુત્ર શરદભાઈ સાથે થયાં . શરદભાઈ વ્યવસાયથી Chartered Accountant છે.આધુનિક વિચાર શ્રેણીવાળા આ કુટુંબમાં પ્રજ્ઞાબહેનને પોતાની આવડત અને શક્તિનો ઉપયોગ કરવાની પુરેપુરી છૂટ અને સગવડ હતી. નોકરી કે વ્યાપાર આ બે પર્યાયમાંથી પ્રજ્ઞાબહેને વેપારને પસંદગી આપી. વિમા એજંટ ના કામ ઉપરાંત એમણે ફેશન ડિઝાઈનીંગ અને મેન્યુફેકરીંગનું કામ ઘરમાંથી જ શરૂ કર્યું. આ કામ ખૂબ જ ધીરજ અને પરિશ્રમ માગી લે તેવું છે, પણ પ્રજ્ઞાબહેને ઉત્સાહ અને ખંતથી આ કામમાં સારી સફળતા મેળવી. સાડી, દુપટ્ટા વગેરે ઉપર જાતે ડીઝાઈન કરી તૈયાર કરેલા વસ્ત્રોનું પ્રદર્શન અને વેચાણ ગોઠવી સફળતા મેળવી. મોટા ઓર્ડર હોય ત્યારે કારીગરો રોકી, સમયસર માલ ગ્રાહકોને પહોંચતો કર્યો. લંડન જઈ ત્યાં પ્રદર્શન કરી ઓર્ડર લઈ આવતાં  અને વસ્ત્રો સપ્લાય કરતાં . આ બધા કામની વચ્ચે ૧૯૮૩ માં એમની પહેલી દિકરી નેહાનો અને ૧૯૮૬ માં એમની બીજી દિકરી ભૂમિકાનો જન્મ થયો હતો.

દિકરીઓને સારૂં શિક્ષણ મળે અને જીવનમાં પ્રગતી કરવાની તક મળે એટલે ૧૯૯૯ માં ગ્રીનકાર્ડ મેળવી પ્રજ્ઞાબહેન સહકુટુંબ અમેરિકા આવ્યાં. એકવર્ષ સુધી અન્ય કામકાજને લીધે શરદભાઈ લંડનમાં રહ્યા. લંડનમાં એક વર્ષ રોકાયા બાદ શરદભાઈ અમેરિકા આવ્યા અને એમને કેલિફોર્નિયામાં નોકરી મળી., એક વર્ષ એકલા હાથે ,બે દિકરીઓ સાથે પ્રજ્ઞાબહેન નોર્થ કેરોલીનામાં રહ્યાં.  

અજાણી ધરતી અને અજાણ્યા લોકો અને તદન અલગ સંસ્કૃતિ માં American Way of Life સમજવાની મથામણમાં કરતાં રહ્યાં. કાર ચલાવતાં શીખ્યાં, બાળકોને શાળામાં દાખલ કર્યા, અને સાથે સાથે સેફ વે માં આઠ કલાક ઊભા રહીને કામ કરવાની નોકરી પણ કરી. આમ અહીં આવનારા બધાને જે સ્ટ્રગલ કરવી પડે છે તેવી સ્ટ્રગલ એમને પણ કરવી પડી. કેલીફોર્નીયામાં આવ્યા બાદ એમને બેંકમાં નોકરી મળી, જે એમણે છ-સાત વર્ષ સુધી જાળવી રાખી. બન્નેની આવક હોવા છતાં ભાડાના એપાર્ટમેન્ટમાંથી પોતાના ઘર સુધી પહોંચવામાં સાત વર્ષ લાગ્યા. શરદભાઈ અત્યારે ઇન્ડિયા કોમ્યુનીટી સેન્ટરમાં ડિરેક્ટર ઓંફ ફાઈનાન્સ તરીકે કામ કરે છે.

અમેરિકામાં આવ્યા બાદ પણ પ્રજ્ઞાબહેનનો તરવરિયો સ્વભાવ એમને પગવાળીને બેસવા દે એવું ક્યાં હતું? એમણે વૃધ્ધ નાગરિકોને માર્ગદર્શન આપવા અને મદદ કરવાની ટ્રેનીંગ લીધી, અને સમાજ સેવામાં લાગી ગયાં . આ વિષય ઉપર એમણે અમેરિકાના રેડિયો જીંદગી ઉપરથી વાર્તાલાપ પણ આપેલો. વિદેશની ધરતી પર ભારતના પારંપારિક સાંસ્‍કૃતિ અને પારિવારીક સંસ્‍કારોને અવિરત ધબકતું રાખવા  “ડગલો” અને “બેય એરિયા ગુજરાતી સમાજ” આ બે ગુજરાતી સંસ્થાઓ Bay Area માં જાણીતી  છે. ”DAGLO” એટલે Desi Americans of Gujarati Language Origin. ‘ડગલો’ સંસ્થા બે એરીઆમાં ગુજરાતી સાહિત્ય, સંગીત દ્વારા ભાષાને જીવંત રાખવાનો પ્રયત્ન કરી રહી છે. (કેલિફોર્નિયામાં સાન ફ્રાન્સિસ્કો અને એની આજુબાજુનો વિસ્તાર બેય એરીઆ કહેવાય છે). આ  બન્ને સંસ્થાઓમાં પ્રજ્ઞાબહેન અને શરદભાઈ ખૂબ જ સક્રિય ભાગ ભજવી રહ્યા  છે. છેલ્લા પાંચ વર્ષથી ગુજરાત ગૌરવ દિનની ઉજવણી માટે સંસ્થાના અગ્રણી કાર્યકર તરીકે પજ્ઞાબેન સાહિત્ય સભર સુંદર પ્રોગ્રામનું આયોજન કરે છે. ૨૦૧૪ માં એમણે રજૂ કરેલો કાર્યક્રમ “નરસૈંયો” એમની કલા કુશળતાનો પૂરાવો હતો. પ્રજ્ઞાબહેન  બેય એરીઆમાં  ‘પુસ્તક પરબ’ નું સંચાલન પણ સક્રિય રીતે સંભાળે છે. આમ માતૃભાષા જીવંત રાખી, કલા-સંગીત પ્રત્યેની અભિરૂચીને વાચા  આપી, ગુજરાતી ભાષાની અસ્મિતાને જાળવવાનું અને  ભાષાને ધબકતી રાખવાનું ખુબ જ સુંદર કાર્ય કરી રહ્યાં છે.

PRAGNA-D-2

 (બેય એરિયા ગુજરાતી સમાજના વાર્ષિક કાર્યક્રમમાં ડાબી બાજુ શ્રી શરદભાઈ દાદભાવાળા, જમણીબાજુ શ્રિમતી પ્રજ્ઞાબહેન દાદભાવાળા, વચ્ચે મુખ્ય અતિથીઓ)

PRAGNA -D-3

  (બેઠકનું સંચાલન કરતાં પ્રજ્ઞાબહેન) 

છેલ્લા એક વર્ષથી એમણે મિલપીટાસમાં ગુજરાતીઓનો  સાહિત્યમાં રસ  જાણી લઈ, એમને મૌલિક લખાણ માટે ઉત્તેજન આપવા પુસ્તક પરબને નવું સ્વરૂપ આપી,  “બેઠક” નામે એક પ્રવૃતિ શરૂ કરી છે.  અહીં  લેખક, પ્રેક્ષક, અને  કલાકાર વચ્ચે સુંદર સેતુ બંધાય છે. દર મહિનાના છેલ્લા શુક્રવારે ગુજરાતીઓ ત્રણ કલાક માટે ભેગા થાય છે અને કોઈપણ એક વિષય ઉપર એમના મૌલિક વિચારો, લેખ અને કવિતા દ્વારા રજૂ કરે છે. બેય એરિયામાં  ગુજરાતી ઉત્સવના સંચાલન માટે,અને ખાસ કરીને એમની વક્તૃત્વ કલા માટે પ્રજ્ઞાબહેનની ખૂબ જ પ્રસંશા થાય છે.જે વિષય ઉપર એમને બોલવાનું હોય છે એ વિષયનું તેઓ ઊંડું અધ્યયન કરે છે અને સચોટ માહિતી રજૂ કરે છે.

સીનિઅર સિટિઝન ને પ્રેરણા આપવા, તેમના જીવનના વિવિધ પાસાઓને સ્પર્શતા તેમના  અનુભવોને   અભિવ્યક્તિ આપવા ,તેમજ  તેમની માતૃભાષાની ચાહતને વ્યક્ત કરવા, અને નવોદિત લેખક-કવિઓને પ્રોત્સાહન આપવા પ્રજ્ઞાબહેન “શબ્દોનું સર્જન” નામના બ્લોગનું સંચાલન કરે છે. એ સિવાય “ડગલો”, “બેય એરિયા ગુજરાતી સમાજ” નીપ્રવૃતિઓની માહિતી આપવા  અને સીનીયર્સને માર્ગદર્શન કરતા  બ્લોગ્સનું સંચાલન પણ કરે છે.

અમેરિકામાં સ્થાયી વસવાટ માટે આવેલા ગુજરાતી કુટુંબોને અહીં મળતી સરકારી સગવડોની માહિતી આપી, એમને જોઈતી મદદકરવા માટે પ્રજ્ઞાબહેન કાયમ ઉત્સુક રહે છે. હું ગ્રીનકાર્ડ લઈ, કાયમી વસવાટ માટે અમેરિકા આવ્યો, ત્યારે મને પણ પ્રજ્ઞાબહેનનું ઉપયોગી માર્ગદર્શન મળેલું. બેય એરિયાના જાણીતા ગુજરાતીઓ સાથે મારો સંપર્ક કરાવી આપવામાં પણ પ્રજ્ઞાબહેનનો મોટો ફાળો છે. તમે પ્રજ્ઞાબહેનનો સંપર્ક pragnad@gmail.com માં કરી શકો છો.

-પી. કે. દાવડા

P.K.DAVDA

P.K.DAVDA

શ્રી દાવડાજીએ અગાઉ કરાવેલા  ૪૯ વ્યક્તિઓના પરિચય

વાંચવા માટે શ્રી સુરેશભાઈ જાનીના બ્લોગ 

ગુજરાતી પ્રતિભા પરિચય ની આ લીંક ઉપર ક્લિક કરો.

One response to “(749 ) મળવા જેવા માણસ…. સુ.શ્રી પ્રજ્ઞાબેન દાદભાવાળા…..પરિચય….શ્રી.પી.કે.દાવડા

  1. Pragnaji July 20, 2015 at 10:32 PM

    વિનોદકાકા ,આપ બધાનો ખુબ આભાર
    આપણા બધાનો સામન્ય પરિચય જોઈએ તો એ આપણા સહુનો આપણી ભાષા માટે નો પ્રેમ છે પણ સાચું કહ્યું આપણે સહુ દાવડા સાહેબ થકી ઉજળા છીએ ,આપણો પોતાનો પરિચય એમણે આપણને કરાવ્યો છે.એમની શૈલી એમની એક મોટી ઓળખ છે.એમની ભાષામાં ક્યાંય અતિશયોક્તિ દેખાતી નથી સાથે વિવેકને એમણે સાચવીને લોકો ને લોકો સમક્ષ રજુ કર્યા છે.હું મારો પરિચય ને વખાણ કરતા દાવડાજીના પ્રતિભાવો તરીકે લઉં છું જે આશીર્વાદ સમા છે એમણે માત્ર આપણને આપણો પરિચય નથી કરાવ્યો પણ આપણા કાર્ય માટે પ્રોત્સાહન અને બળ આપ્યું છે અને તે પણ કોઈ પણ જાત ના સ્વાર્થ વગર હું અને આપણે સહુ દાવડા સાહેબના આભારી છીએ ,હું શું છું એ અત્યાર સુધી હું જાણતી ન હતી એ વાત સાચી પણ મારે હું જે કાર્ય કરી રહી છું તે સારું છે સમાજને માટે છે માટે એ કાર્ય ચાલુ રાખવું જ જોઈએ એ વાત ની પ્રતીતિ દાવડા સાહેબે મારો પરિચય આપી કરાવી છે…

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: