વિનોદ વિહાર

ગુજરાતી ગદ્ય પદ્ય સર્જનની આનંદ યાત્રા

( 958 ) ૭૩ વર્ષીય દાદાજી અમિતાભ બચ્ચનનો એમની બે પૌત્રીઓ જોગ લખેલ પ્રખ્યાત પત્ર/ ગુજરાતીમાં ભાષાંતર-વાચન ….વિનોદ પટેલ

આજ કાલ સુપર સ્ટાર અમિતાભ બચ્ચન અભિનીત અને આધુનિક મહિલાઓના પ્રશ્નો ઉપર પ્રકાશ ફેંકતી તાંજેતરમાં જ રીલીઝ થયેલ ફિલ્મ “પિંક “(PINK) બહુ ચર્ચામાં છે. આ ફિલ્મ રીલીઝ થતાં જ પ્રેક્ષકોમાં ખુબ વખણાઈ છે. એક પછી એક ફિલ્મમાં એમની શ્રેષ્ઠ અદાકારીનાં દર્શન કરાવતા આ મહાનાયક એમની ૭૩ વર્ષની ઉંમરે પણ એક યુવાનને શરમાવે એવી તનની અને મનની તાજગી ધરાવે છે, અલબત ધનની તો ખરી જ !

એવી જ રીતે,આ ફિલ્મ પરથી પ્રેરિત થઈને,૭૩ વર્ષીય આ મહાનાયક અમિતાભ બચ્ચનએ એમની ચાર વર્ષની પૌત્રી આરાધ્યા( પુત્ર અભિષેક ની પુત્રી ) અને ૧૮ વર્ષની દોહિત્રી નવ્યા નવેલી (પુત્રી શ્વેતા નીખીલ નંદાની પુત્રી) ને સંબોધીને અંગ્રેજીમાં લખેલ એક પત્ર પણ આજકાલ ઈન્ટરનેટ જગત અને સમાચાર માધ્યમોમાં ખુબ વાઈરલ બન્યો છે.આ પત્રનું વાચન કરતા બચ્ચનનો વિડીયો એમણે ટ્વીટર પર પણ પોસ્ટ કર્યો છે.

આ પત્ર આ મહા નાયકે દેશની બેટીઓને પણ સમર્પિત કર્યો છે. વિડીયોમાં અને એમના પત્રમાં એમણે જણાવ્યું છે ” આ પત્ર માત્ર તમારા બન્ને માટે નથી પણ દેશની દરેક પુત્રીઓ -Grand daughters – માટે પણ એટલો જ મહત્વનો છે.”

છોકરીઓના સ્કર્ટની લંબાઈ કે ટૂંકાઈ જોઇને આજની છોકરીઓની કિંમતનું આંકલન કરતા સમાજ પર આ પત્રમાં સણસણતો પ્રહાર છે.

આજ કાલ ખુબ ચર્ચિત આ પત્રનો મૂળ અંગ્રેજી પાઠ, પત્રનું વાચન કરતા અમિતાભ બચ્ચનનો એમણે ટ્વીટર પર પોસ્ટ કરેલ વિડીયો અને મૂળ અંગ્રેજી પત્રનું ગુજરાતીમાં કરેલ ભાષાંતર આજની પોસ્ટમાં પ્રસ્તુત કરેલ છે.

પૌત્રીઓને પત્ર લખતા અમિતાભ બચ્ચનની એક તસ્વીર

Amitabh Bachchan writing letter to his Grand Daughters -Aaradhya & Navya Naveli

Amitabh Bachchan writing letter to his Grand Daughters -Aaradhya & Navya Naveli

એમની પૌત્રીઓને સંબોધીને લખેલ આ પત્ર વાંચી રહેલ બચ્ચનનો ટ્વીટર પર પોસ્ટ કરેલ વિડીયો

Amitabh Bachchan’s letter to 

Aaradhya, Navya Naveli

આ પત્રનો અંગ્રેજી પાઠ …
The full text of his letter is reproduced below.

It is a must-read.

My very dearest Navya & Aaradhya

You both carry a very valuable legacy on your tender shoulders – Aaradhya, the legacy of your Par Dadaji, Dr Harivansh Rai Bachchan…and Navya, the legacy of your Par Dada , Shri H P Nanda….

Both your Par Dadajis’ gave your present surnames celebrated fame, dignity and recognition !

Both of you maybe a Nanda or a Bachchan, but you are also girls…women !

And because you are women people will force their thinking, their boundaries on you.

They will tell you how to dress, how to behave, who you can meet and where you can go.

Don’t live in the shadows of people’s judgement. Make your own choices in the light of your own wisdom.

Don’t let anyone make you believe that the length of your skirt is a measure of your character.

Don’t let anyone’s opinion of who you should be friends with, dictate who you will be friends with.

Don’t get married for any other reason other than you want to get married.

People will talk. They shall say some terrible things. But that doesn’t mean you have to listen to everyone. Never ever worry about – Log Kya Kahenge !

At the end of the day, you are the only one who will face the consequences of your actions, so don’t let other people make your decisions for you.

Navya – the privilege your name, your surname offers you, will not protect you from the difficulties you will face because you’re a woman.

Aaradhya – by the time you see and understand this, I may well not be around. But I think what I am saying today shall still be relevant.

This may be a difficult, difficult world to be a woman. But I believe that it is women like you that will change that.

It may not be easy, setting your own boundaries, making your own choices, rising above people’s judgement. But YOU !…you can set an example for women everywhere.

Do this and you would have done more than I have ever done, and it will be my honor to be known not as Amitabh Bachchan, but as your grandfather !!

With all my love

Your ….Dadaji ….your Nana

૭૩ વર્ષીય દાદાજી મહાનાયક અમિતાભ બચ્ચનએ એમની બે પુત્રીઓ જોગ લખેલ પ્રખ્યાત પત્ર – ગુજરાતીમાં પણ વાંચો 

ગુજરાતીમાં ભાષાંતર … વિનોદ પટેલ

૭૩ વર્ષીય દાદાજી મહાનાયક અમિતાભ બચ્ચનએ એમની બે પુત્રીઓ જોગ લખેલ ઉપરનો પત્ર આ ૮૦ વર્ષીય દાદાજીને ગમી ગયો.

વિડીયોમાં શરૂઆતમાં બચ્ચન કહે છે એમ “આ પત્ર માત્ર તમારા બન્ને માટે જ નથી પણ  દેશની  દરેક પૌત્રીઓ (Grand Daughters) ને માટે પણ  એટલો જ મહત્વનો છે .”  

આપણા આતાજી જેવા અંગ્રેજી બરાબર ના જાણતા બીજા દાદાજીઓ-સીનીયરો પણ આ વાંચવા લાયક પત્ર વાંચી શકે એ માટે મૂળ અંગ્રેજી પાઠનું ગુજરાતીમાં ભાષાન્તર કરીને રજુ કરવાનો વિચાર મને આવ્યો.એના ફળ સ્વરૂપે આ પત્રના અંગ્રેજી પાઠનું ગુજરાતીમાં ભાષાન્તર કરીને નીચે પ્રસ્તુત કરેલ છે.આશા છે આપને એ ગમશે.

મહાનાયક અમિતાભ બચ્ચનનો એમની બે પુત્રીઓ જોગ લખેલ પ્રખ્યાત પત્ર – ગુજરાતીમાં

વિડીયોમાં આ પત્ર વાંચતા  પહેલાં અમિતાભ બચ્ચન એમની બે પૌત્રીઓને સંબોધીને શરૂઆતમાં આ પ્રમાણે કહે છે :

નમસ્તે આરાધ્યા,

હું જાણતો નથી કે આ પત્ર તું  ક્યારે વાંચીશ પણ ૨૦૧૬ માં હું આવો (વિડીયોમાં  છું એવો ) દેખાઉં છું.

નવ્યા નવેલી,

હાય.. નમસ્તે

તમને બન્નેને મેં આ પત્ર લખ્યો છે અને એ પત્રને હું અહીં વાંચું છું. આ પત્રને હું ઈન્ટરનેટ પર પણ મુકવા ચાહું છું કેમ કે મને લાગે છે કે આ પત્ર માત્ર તમારા બન્ને માટે જ નથી પણ  દેશની  દરેક પૌત્રીઓ (Grand Daughters) ને માટે પણ  એટલો જ મહત્વનો છે.

ઓ.કે. …તો મારો  પત્ર આ પ્રમાણે  છે :

મારી સૌથી વધુ વ્હાલી નવ્યા અને આરાધ્યા,

તમારા બંનેના નાજુક ખભાઓ પર ખુબ જ મુલ્યવાન વિરાસત છે.આરાધ્યા, તારા પર-દાદાજી ડો.હરિવંશરાય બચ્ચન અને નવ્યા,તારા પર-દાદાજી શ્રી.એચ.પી.નંદાની વિરાસતની જવાબદારી તમે બન્ને સંભાળી રહ્યાં છો.

તમારા આ બન્ને પર-દાદાઓ પાસેથી તમોને તમારી હાલની અટક,એમની પ્રતિષ્ઠા અને સન્માનનો તમે આનંદ લઇ શકો એવી ઓળખ મળી છે.

તમે બન્ને ભલે અટકથી નંદા કે બચ્ચન કહેવાતા હશો પણ સૌથી પ્રથમ તમે છોકરી અને મહિલા પણ છો.અને તમે મહિલાઓ છો એટલા માટે સમાજના લોકો એમના વિચારો-માન્યતાઓની સીમાઓ તમારા પર જબરદસ્તીથી તમારા ઉપર થોપવા માગશે.

તમારે કેવો પોષક પહેરવો, કેમ વર્તાવ કરવો, કોને મળવું કે ના મળવું અને ક્યાં જવું કે ના જવું એ વિષે લોકો તમોને ટકોરતા રહેશે.

લોકોની આવી તમારા વિશેની ધારણાઓ અને માન્યતાઓના પડછાયા નીચે કદી ના જીવશો. તમારી સોચ પ્રમાણે અને તમારી પોતાની પસંદગીથી ડહાપણ પૂર્વક તમારો નિર્ણય કરશો.

કોઈની એટલી બધી શેહમાં ના આવશો કે જેથી તમને એમ લાગવા માંડે કે તમારા સ્કર્ટની લંબાઈનું માપ એ તમારા શીલ અને ચારિત્ર્યનું પ્રમાણ-માપ છે.

લોકો તમને દબાણ કરશે કે તમારે કોની સાથે મિત્રતા રાખવી, કેવા મિત્રો હોવા જોઈએ પણ આવા દબાણને તમે વશ ના થશો.

” લોકો શું કહેશે “એની બીક કોઈ પણ સંજોગોમાં કદી ના રાખશો.

તમારા લગ્નનો નિર્ણય તમારી પસંદગીથી તમે ખુદ કરશો, એ લગ્ન માટે રાજી છો એના પરથી જ કરશો અન્ય કોઈ કારણોથી નહિ.

લોકો તો વાતો કરશે. તમને ના ગમે એવી અને તમને ડંખે એવી ટીકાઓનો તમારા પર મારો કરશે,પરંતુ એનો એવો અર્થ નથી કે તમારે એવી બધી વાતો તરફ ધ્યાન આપવું જોઈએ કે સાંભળવી જોઈએ.

આખરે તો તમે જે કરશો કે જે નિર્ણય લેશો એનાં પરિણામો ભોગવવાની જવાબદારી તમારા શિરે છે.એટલા માટે જ કોઈને પણ તમારા બદલે નિર્ણય લેવાની મંજુરી આપશો નહિ.

નવ્યા,એક મહિલા હોવાના કારણે તારી સમક્ષ જે મુશીબતોનો સામનો કરવાનો આવશે એમાંથી તારું નામ અને તારી અટકની પ્રતિષ્ઠા તારું રક્ષણ કરી નહિ શકે.

આરાધ્યા, જ્યારે તું આ પત્ર જોઇશ અને એનો અર્થ સમજી શકીશ ત્યારે હું કદાચ જીવિત ના પણ હોઉં.પરંતુ મને લાગે છે કે હું આજે જે આ પત્રમાં કહી રહ્યો છું એ બધું એ વખતે પણ એટલુ જ ઉચિત હશે.

આજની દુનિયામાં એક મહિલા હોવું ભલે ખુબ મુશ્કેલીભર્યું હશે પરંતુ મારું વિશ્વાસ પૂર્વક માનવું છે કે તારી જેવી મહિલાઓ જ જરૂરી બદલાવ લાવી શકશે.

જો કે તમારી પોતાની સીમાઓ નક્કી કરવી, બીજાઓના નિર્ણયોની ઉપરવટ જઈને તમારી પોતાની પસંદગીના નિર્ણયો લેવાનું કામ એટલું સહેલું નહિ હોય.પરંતુ,તમે… તમે… જ દરેક જગાએ અન્ય મહિલાઓ માટે દાખલા રૂપ બની શકો છો.

તમે જો આટલું કરશો તો મેં આજ સુધીમાં જે કઈ કર્યું છે એનાથી પણ વધુ કર્યું છે એમ હું માનીશ અને મારા માટે એ સૌભાગ્યની વાત હશે કે જ્યારે લોકો મને અમિતાભ બચ્ચન તરીકે નહિ પણ તમારા દાદાજી તરીકે મને ઓળખતા હશે.

મારા તરફથી ખુબ વ્હાલ સાથે.

તમારો…દાદાજી…..તમારો નાના

ગુજરાતીમાં અનુવાદિત અમિતાભ બચ્ચનના આ પત્રને નીચેના વિડીયોમાં પણ મેં વાંચવાનો પ્રયત્ન કર્યો છે .કદાચ એ તમને ગમે. 

 

( 957 ) મારી જિંદગી કોઈની શરતો પર જીવવા માટે નથી !…ચિંતનની પળે ….. કૃષ્ણકાંત ઉનડકટ

મારી જિંદગી કોઈની શરતો પર જીવવા માટે નથી!

ચિંતનની પળે – કૃષ્ણકાંત ઉનડકટ

જેટલી અહીં ધારણા દેખાય છે,
એટલી ક્યાં શક્યતા દેખાય છે.
પારદર્શક હોય ફુગ્ગો તે છતાં,
ક્યાં આ ભીતરની હવા દેખાય છે.

-કિરણસિંહ ચૌહાણ

જિંદગી ફેસબુક કે વોટ્સએપમાં લખી નાખેલ સ્ટેટસ મુજબ નથી ચાલતી. લાઇફ ઇઝ બ્યુટીફૂલ, આઈ એમ વોટ આઈ એમ અને બીજું ઘણું બધું સ્ટેટસમાં લખાતું હોય છે. આવા સ્ટેટસમાં ફક્ત ‘હું’ હોય એ પૂરતું નથી. એમાં ‘તું’ પણ હોવું જોઈએ અને એમાં ‘આપણે’ પણ હોવું જોઈએ. ગ્રૂપ જેટલું આસાનીથી બની જાય છે એટલી સહજતાથી સંબંધો નભતા નથી. સંબંધોના સત્યને પામવું હોય તો સ્નેહ અને સંવેદનાને સીંચતા રહેવું પડે છે.

એક યુવાન સંત પાસે ગયો. તેણે પૂછ્યું, પ્રેમ શું છે? પ્રેમ કરવાની ચીજ છે? પ્રેમ આપવાની ચીજ છે કે પછી પ્રેમ પામવાની ચીજ છે? સંતે કહ્યું કે, પ્રેમ અનુભવવાની ચીજ છે. પ્રેમમાં આપ-લે ન હોય. પ્રેમ માપી કે જોખીને કરી શકાતો નથી. તું કરીશ એટલો જ હું કરીશ એવું પણ નથી હોતું. હા, એટલું જરૂરી છે કે પ્રેમ બંને બાજુથી વહેવો જોઈએ. નદીની જેમ બંને કિનારા ભીના રહેવા જોઈએ. શરીર પારદર્શક હોતું નથી, પણ પ્રેમ હોય તો એકબીજાનાં દિલમાં જોઈ શકાય છે.

જિંદગીની જેમ પ્રેમ પણ ક્યારેય એકધારો નથી રહેતો. તેમાં પણ અપ-ડાઉન આવે છે, વધ-ઘટ થાય છે. મૂડ અને મસ્તી દરેક સમયે સરખાં નથી રહેતાં. મજામાં હોય ત્યારે માણસને પ્રેમની વધુ જરૂર હોય છે કે મજામાં ન હોય ત્યારે? એક યુવાનની વાત છે. ઓફિસમાં કામ બરાબર ન થયું. બોસનો ઠપકો મળ્યો. ખૂબ દિલથી મહેનત કરી હતી, પણ પરિણામ ન આવ્યું. એ ડિસ્ટર્બ થયો. મજા નહોતી આવતી. તેની એક ફ્રેન્ડને મેસેજ કર્યો કે મને મળવા આવી શકે? આવો મેસેજ એ ભાગ્યે જ કરતો. મેસેજનો જવાબ આવ્યો, ઓ.કે. આવું છું. બંને દરિયાકિનારે બેઠાં. છોકરાએ કહ્યું, કંઈ વાત નથી કરવી. તું બસ બેસ. બંને ચૂપચાપ બેઠાં રહ્યાં. લાગણી શબ્દોથી જ વ્યક્ત થાય એવું જરૂરી નથી. થોડી વાર પછી કહ્યું કે, ચલ હવે જઈએ. છોકરીએ પૂછ્યું, હવે ઓ.કે. છે? યુવાને જવાબ આપ્યો, હા. બંને હગ કરીને જુદાં પડ્યાં. ઘણા સંબંધો સંવાદ વગરના પણ હોય છે જે મૌનથી જીવાતા હોય છે.

બે વ્યક્તિ વચ્ચે મૌન હોય એ એક વાત છે અને બે વ્યક્તિ વચ્ચે સન્નાટો હોય એ બીજી વાત છે. સન્નાટો દરેક વખતે શાંત નથી હોતો. સન્નાટાના પણ વિસ્ફોટ હોય છે. સન્નાટો ગરજતો રહે છે અને તેની ધાક દિલને હચમચાવી નાખતી હોય છે. સન્નાટો જાગે ત્યારે આપણી ઊંઘ હરામ થઈ જતી હોય છે.

જિંદગીમાં ઇચ્છાઓ હોય એ સ્વાભાવિક છે. સંબંધ હોય ત્યાં અપેક્ષાઓ રહેવાની જ છે. હા, શરતો ન હોવી જોઈએ. શરતમાં હાર-જીત હોય છે. શરતમાં સહજતા નથી હોતી. હું આમ કરીશ અને તારે આમ કરવાનું એવી શરતો પર રચાતા સંબંધોની બુનિયાદ તકલાદી હોય છે. શરતમાં સમજણ નથી હોતી. શરતમાં સ્વાર્થ હોય છે. મને ગમે એવું હું કરીશ અને તને ગમે એવું તું કરજે એના કરતાં તને ગમે એવું હું કરીશ અને મને ગમે એવું તું કરજે હોય તો સંબંધમાં મોકળાશ રહે છે.

એક કપલની વાત છે. બંનેએ મેરેજ પહેલાં એવું નક્કી કર્યું હતું કે આપણે બંને પોતપોતાની કરિયરમાં કોઈ બાંધછોડ નહીં કરીએ. કામની વાત હોય ત્યારે એકબીજામાં દખલ નહીં કરીએ. લગ્ન થયાં, બાળક થયું. છોકરાનાં મા-બાપ બાળકોનું ધ્યાન રાખતાં હતાં, બધું બરાબર ચાલતું હતું. જોકે, કોઈ સ્થિતિ કાયમ માટે એકસરખી રહેતી નથી. સંજોગો પલટાયા. મોટી ઉંમરનાં સાસુ-સસરા બીમાર થઈ ગયાં. સ્કૂલે જતાં બાળકોને સંભાળવાનો સવાલ થયો. પત્નીએ એક દિવસ પતિને કહ્યું કે તને લાગે છે કે મારે જોબ મૂકી દેવી જોઈએ? પતિએ કહ્યું, આપણે નક્કી કર્યું હતું કે કરિયરની બાબતમાં દખલ નહીં કરીએ, તને યોગ્ય લાગે એ નિર્ણય લે. પત્નીએ જોબ છોડી દીધી. ઘરનું ધ્યાન રાખવા માંડી. એક દિવસ પતિએ કહ્યું કે તારા નિર્ણયનો મને ગર્વ છે. સાચું કહું, એક તબક્કે મને પણ જોબ છોડીને ઘરનું ધ્યાન રાખવાનો વિચાર આવ્યો હતો. એમ થતું હતું કે તારી સેલરીમાંથી પૂરું થઈ જ જશે. જોકે, મને ડર એ હતો કે હું તારા જેટલી સારી રીતે ઘર નહીં સંભાળી શકું. આજે હું શાંતિથી જોબ કરી શકું છું તો એ તને આભારી છે. તેં બધું સંભાળી લીધું. પત્નીએ કહ્યું, મને પણ એ જ થયું કે તારા પગારથી ઘર સારી રીતે ચાલી જશે. જોકે, એનાથી પણ વધુ વિચાર તો એ આવ્યો કે આખરે આ બધું હું શા માટે અને કોના માટે કરું છું? એ પછી મેં જોબ છોડવાનો નિર્ણય કર્યો.

શરતમાં ઘણી વાર સમાધાન કરવું પડતું હોય છે અને સમયની સાથે સમાધાન કરવું પણ જોઈએ. આવું સમાધાન પણ સ્વેચ્છાએ થવું જોઈએ. જોકે, બધામાં આટલી સમજણ હોય એ જરૂરી નથી. શરત સાથે જ્યારે જીદ ભળે ત્યારે સ્થિતિ સ્ફોટક બને છે. ક્યારેક એવું થઈ આવે છે કે ઇનફ ઇઝ ઇનફ. દીવામાં તેલ ખૂટે ત્યારે તેણે બુઝાવાનું હોય છે. જિંદગીમાં પ્રેમ ખૂટે ત્યારે સંબંધમાં મૂરઝાવાનું હોય છે. દરેક હાથ કાયમ માટે હાથમાં જ રહે એવું બનતું નથી. સાથ છૂટતાં હોય છે અને દિલ પણ તૂટતાં હોય છે.

એક યુવતીના મેરેજ થયા. થોડો સમય બધું બરાબર ચાલ્યું. સમયની સાથે પતિ શરતો ઉપર શરતો લાદવા લાગ્યો. આવી જ રીતે રહેવાનું, આવું જ કરવાનું, આમ નહીં જ કરવાનું! પતિની શરતો સાથે પત્નીએ થયું એટલું સમાધાન કર્યું. આખરે તેને થયું કે હું મારી શરતો ઉપર ન જીવી શકું તો કંઈ નહીં, પણ હું માત્ર એની શરતો પર જ જીવું એ વાત વાજબી નથી. મારી જિંદગી કોઈની શરતો પર જીવવા માટે નથી. પિતાના ઘરે જઈને તેણે બધી વાત કરી. પિતાને કહ્યું કે, જે સંબંધમાં સત્વ ન હોય એને ક્યાં સુધી સહેતાં રહેવાનું. લીલા છોડને સીંચીએ તો એ ઊગે, પણ સુકાઈ ગયેલા છોડમાં ગમે એટલું પાણી પીવડાવીએ તો પણ એ ઉગવાનો નથી જ.

પિતાએ કહ્યું કે, તું જે નિર્ણય કરીશ એનું હું સ્વાગત કરીશ. સ્થિતિને સમજીને સ્વીકારવી એ પણ મોટી સમજણ છે. આપણે ઘણી વખત સમજતા હોઈએ છીએ, પણ સ્વીકારતા હોતા નથી. આપણે દુનિયાનો વિચાર કરીએ છીએ, પણ આપણા લોકોનો વિચાર કરતા નથી. દીકરીએ ડિવોર્સની વાત કરી. પિતાએ કહ્યું કે, તારા સુખથી વધારે કંઈ નથી. અમે હંમેશાં તારા સુખનો વિચાર કર્યો છે. મોટા હોય એણે માત્ર પોતાના લોકોના સુખનો નહીં, પણ દુ:ખનોયે વિચાર કરવો જોઈએ.

પિતાએ પછી જે વાત કરી તે વધુ મહત્ત્વની છે. દીકરીને કહ્યું કે, તું ડિવોર્સ લે એનો વાંધો નથી, પણ તારો ગ્રેસ ન ગુમાવતી. જુદાં પડ્યાં પછી એ વાતને મનમાંથી કાઢી નાખજે. આપણો પ્રોબ્લેમ એ હોય છે કે આપણે તૂટી ગયેલા સંબંધ સાથે પણ છેડછાડ કરતા રહીએ છીએ. આપણને દેખાડી દેવાનું કે જોઈ લેવાનું મન થાય છે. આપણે એ ભૂલી જઈએ છીએ કે તૂટેલા કાચને રમાડવા જતાં તેની ધાર આપણને જ વાગતી હોય છે.

જિંદગીમાં ઘણી વખત ખોટી વ્યક્તિ આવી જતી હોય છે. બધા પ્રયત્નો છતાં પણ એવું લાગે કે હવે વધુ શક્ય બને તેમ નથી, ત્યારે પેઇનફુલ્લી કનેક્ટેડ રહેવા કરતાં ગ્રેસફુલ્લી ડિસક્નેક્ટ થવાનું યોગ્ય હોય છે. જોકે, એવું બહુ ઓછું બનતું હોય છે. આપણે જુદા પડવાની ઘટનાને દુશ્મનીમાં બદલી નાખીએ છીએ. એકબીજાને વધુ ને વધુ પીડા આપવાનો પ્રયાસ કરીએ છીએ. એ ક્યાંયનો ન રહે કે એ ક્યાંયની ન રહે એવી દાનત રાખીએ છીએ. આપણે એ નથી વિચારતા કે આપણે ‘ક્યાં’ છીએ? આપણે આવું કરવા જઈએ ત્યારે ત્યાં ને ત્યાં જ હોઈએ છીએ.

એક પતિ-પત્નીની વાત છે. બંનેએ લવમેરેજ કર્યા હતા. મેરેજ પછી બંનેને એવું લાગવા માંડ્યું કે આપણી વચ્ચે બધું બરાબર નથી. ધીમે ધીમે ડિસ્ટન્સ વધવા લાગ્યું. બંને સમજુ હતાં. ઝઘડતાં ન હતાં. બંનેને ખબર હતી કે આપણે બરાબર રહેતાં નથી. એક દિવસ પત્નીએ કહ્યું કે, આપણે આ રીતે ધરાર સાથે રહીએ એ બરાબર નથી. તને જો યોગ્ય લાગે તો આપણે બંને બહુ પ્રેમથી જુદાં પડી જઈએ. પતિને પણ આ વાત વાજબી લાગી. બંનેએ ડિવોર્સ લીધા. એકબીજાને સોરી પણ કહ્યું અને થેંક્યૂ પણ કહ્યું. સોરી એટલા માટે કે એકબીજાની સાથે રહી ન શક્યાં અને થેંક્યૂ એટલા માટે કે બંને છૂટા પડવાના મુદ્દે પણ એકબીજાને સમજી શક્યાં.

છૂટા પડ્યાં પછી બંને પોતપોતાનામાં વ્યસ્ત થઈ ગયાં. બંનેએ યોગ્ય વ્યક્તિ શોધીને મેરેજ કર્યા. થોડો સમય ગયો પછી અચાનક એક વખત બંને મળી ગયાં. કોફી શોપમાં ગયાં. વાતો કરી. હાઉ ઇઝ લાઇફ? બધું બરાબર છેને? યુવતીએ કહ્યું હા, બધું બરાબર છે. હું ખુશ છું. હસબન્ડ સારો માણસ છે. અમે પ્રેમથી રહીએ છીએ. યુવકે પણ કહ્યું કે હું પણ ફાઇન છું. પત્ની સાથે સારું બને છે. કોઈ પ્રોબ્લેમ નથી. જૂની પત્નીએ પછી પ્રેમથી કહ્યું કે, તને મળીને ખુશી થઈ અને તું ખુશ છે એ જાણીને વધુ ખુશી થઈ. હું સદાયે એવું જ ઇચ્છતી હતી કે તું ખુશ હોય. તારી જિંદગીમાં કોઈ ગમ ન હોય. જૂના પતિએ પણ એવું જ કહ્યું કે, તારો વિચાર આવી જતો ત્યારે એમ જ થતું કે તું મજામાં હોય તો સારું. મારી પ્રાર્થનામાં પણ તારી ખુશીનું જ રટણ હતું. જતી વખતે બંનેએ કહ્યું કે, આજે મળ્યાં પછી એવું લાગ્યું કે આપણા બંનેનું છૂટા પડવાનું ડિસીઝન સાચું હતું. હસતાં ચહેરે બંને છૂટાં પડ્યાં.

આપણાં દુ:ખનું એક કારણ એ પણ હોય છે કે આપણે શાંતિ અને પ્રેમથી છૂટાં પડી શકતાં નથી. જુદાં પડી ગયા પછી પણ આપણને ક્યાં શાંતિ હોય છે. એકબીજા પર દોષારોપણ કરતા રહીએ છીએ. વાંક મારો ન હતો અને તેના કારણે જ આવું થયું એવું સાબિત કરવા મથતાં રહીએ છીએ. સરવાળે અજંપા સિવાય કંઈ મળતું નથી. ગ્રેસ ગુમાવ્યા પછી જે શેષ બચે છે એ માત્ર ને માત્ર સ્ટ્રેસ હોય છે. મુક્ત થયા પછી મુક્તિનો જે અહેસાસ ન કરી શકે એ સદાય બંધનમાં જ રહે છે. કોઈના બંધનમાંથી મુક્ત થઈ એ પોતાના જ બંધનમાં જકડાઈ જાય છે. કોઈનાથી મુક્ત થઈને આપણે આપણાથી પણ મુક્ત થઈ જિંદગીમાં આગળ વધી જવાનું હોય છે.

છેલ્લો સીન:

આપણે કેવી રીતે મળીએ છીએ એના કરતાં વધુ આપણે કેવી રીતે છૂટા પડીએ છીએ એમાં આપણી સમજણ છતી થતી હોય છે. –કેયુ

(‘દિવ્ય ભાસ્કર’, ‘કળશ’ પૂર્તિ, તા.21 સપ્ટેમ્બર, 2016, બુધવાર. ચિંતનની પળે કોલમ)

સૌજન્ય- ચિંતનની પળે

Krishnkant Unadkat,
Magazine Editor,
Divya Bhaskar,
Ahmedabad.
Cell :09825061787.
e-mail: kkantu@gmail.com
Blog:  www.krishnkantunadkat. blogspot.com

( 956 ) અમુલ્ય વારસો …. અછાંદસ …. વિનોદ પટેલ

                        મારો  પરિવાર

એક લગ્ન  પ્રસંગે, મારા  બે પુત્રો અને પુત્રી અને એમના પરિવાર -(પૌત્ર પૌત્રીઓ વી.) સાથેની મારી એક તસ્વીર( તા.૭ -૨-૨૦૧૬, ઓરેગોન )

maro-varso

અમુલ્ય વારસો

નથી કર્યું બહુ ધન ભેગું મેં બે હાથે જીંદગીમાં,
કરવું ન હતું એવું પણ કઈ ન હતું મનમાં,
જે કરવાનું હતું એ જાતે જ, એક હાથે કરવાનું હતું,
નહોતો એવો કોઈ કૌટુંબિક ધનનો મોટો વારસો.
કરી મહેનત,મચી પડી, રાત દિન, થઇ શકી એટલી,
બે પૈસા ભેગા થતા તો થતો મનમાં બહુ રાજી,
પણ બનતું એવું કે, ભેગા થયેલા એ ધનમાંથી
ઘણું બધું ,કોઈ આકસ્મિક ખર્ચાઓમાં વહી જતું.
એકડે એકથી ફરી ધન માટેની ઉંદર દોડ શરુ થતી,
એકધારા જીવન ચક્રના એ વણ થંભ્યા ચગડોળમાં ,
કભી ખુશી કભી ગમના, જીવનના એ બનાવો વચ્ચે ,
કરી મન મક્કમ ,નિભાવી કૌટુંબિક જવાબદારીઓ,
આરોગ્ય પ્રશ્નો અને સામાજિક પ્રસંગોને સાચવી,
શિક્ષણ અને સંસ્કાર રૂપે સંતાનોને પાંખો આપી,
ધનનું સાચું રોકાણ શિક્ષણ છે એ હતી એક અડગ શ્રધા,
આનંદ છે એ વાતનો કે એ શ્રધ્ધા આજે સાચી પડી છે ,
 મારું એ અનોખું રોકાણ આજે રંગ લાવ્યું છે,
બહુ આર્થિક મૂડી ભલે મેં ભેગી નથી કરી ,
પણ સંસ્કાર અને શિક્ષણના એ વાવેલા વૃક્ષમાં,
કરેલ મૂડી રોકાણનાં મીઠાં ફળો આજે ચાખતો,
જીવન સંધ્યાએ આ વૃક્ષને ફાલતું,ફળતું જોઈ,
પ્રભુનો આભાર માનતો કહી રહ્યો છું મનમાં સંતોષથી,
આ સુંદર વૃક્ષ એ જ તો છે મારો અમુલ્ય ધન વારસો.

વરસાવું આશિષ આ વૃક્ષ પર, કરું  પ્રભુને પ્રાર્થના કે,

વટ વૃક્ષ શુ,વાવેલું મારું વૃક્ષ,ફુલતું,ફાલતુ અને ફળતું રહે.

-વિનોદ પટેલ … ૯-૨૦-૨૦૧૬

( 955 ) સૂરજના છેલ્લાં કિરણો ઢળે…કાવ્યાનુવાદ .. દેવિકાબેન ધ્રુવ….રસાસ્વાદ ….શરદ શાહ

મિત્રો,
જાણીતાં લેખિકા/કવયત્રી હ્યુસ્ટન નિવાસી શ્રીમતી દેવિકાબેન ધ્રુવએ વોલ્ટર ડિ લા મરે(Walter de la Mare) નું એક બહુ જાણીતુ કાવ્ય “શેડો” નું કાવ્યમય સુંદર ભાષાંતર કરીને સૌ મિત્રોને ઈ-મેલમાં વાંચવા મોકલ્યું હતું.

અમદાવાદ નિવાસી મિત્ર શ્રી શરદ શાહે એમના ઈ-મેલ જવાબમાં આ કાવ્યનો સરસ ગુઢાર્થ સમજાવ્યો હતો.મને દેવીકાબેનનો કાવ્યાનુવાદ અને શરદભાઈએ કરાવેલ કાવ્યનો રસાસ્વાદ ગમી ગયાં.

વિનોદ વિહારના સાહિત્ય પ્રિય વાચકો માટે આ મિત્રોના આભાર સાથે આ રચનાઓને આજની પોસ્ટમાં પ્રસ્તુત કરું છું. આશા છે આપ સૌને પણ એ ગમશે.

Smt.Devika Dhruv

Smt.Devika Dhruv

શ્રીમતી દેવિકાબેન ધ્રુવ અને એમની બીજી સુંદર રચનાઓનો પરિચય એમના બ્લોગ“શબ્દોને પાલવડે”ની આ લીંક પર જઈને વાંચી શકાશે.

વિનોદ પટેલ

 

સૂરજના છેલ્લાં કિરણો ઢળે….. દેવિકાબેન ધ્રુવ

સૂરજના છેલ્લાં કિરણો ઢળે,
ને જગત આખું યે
 રાતના દરિયામાં ડૂબે;
 ત્યારે ઉપર ઊંચે એક મોટો,
 ગોળ ચંદ્ર તરે છે.
 એના ઉછીના લીધેલા તેજથી,
 પથરા,ઘાસ, તરણું,
 ઝીણામાં ઝીણું તણખલું
 નજરમાં આવે તે સઘળું,
 ચમકાવી ધૂએ છે.
 ધીરા પગલે હું,
 શ્વેત,ચોક્ખી દિવાલ પાસે જાઉં છું.
 જ્યાં મારો એક અંગત સંગ
 રાહ જોતો ઉભો હોય છે.
 એક અનુચર….
 શાંત, અક્કડ અને ઉત્તેજક.
 હું જે કાંઈ કરું,
 બધું જ તે કરે છે!
 બિલ્લીથી વધુ ચૂપકીદીથી
 મને અનુસરે છે.
 મારી ચાલ, અંગભંગ,
 આકાર, દેખાવ…
 હું વળું કે ફરું,
 ભાખોડિયા ભરું કે શિકારીની જેમ ઘૂમું.
 બધું જ એ ચાલાકીથી કરે.
 ચંદ્રના અજવાળે અને ઘુવડના સંગીત સાથે!
 શીશ્શ…હું ધીરો ઈશારો કરું.
 આવ, આવ..કોઈ જવાબ ન મળે..
 એ અંધ અને મૂંગો છે.
 હા, અંધ અને મૂંગો… પડછાયો…
 ને જ્યારે હું જઈશ ત્યારે,
 આ દિવાલ ખાલી,શૂન્ય,
 સફેદ બરફ જેવી રહી જશે!!!!

દેવિકા ધ્રુવ        

 *******

મૂળ ઈંગ્લીશ કવિતા-Walter de la Mare

મૂળ ઈંગ્લીશમાં કવિતા-Walter de la Mare

When the last of gloaming’s gone, 
When the world is drowned in Night, 
Then swims up the great round Moon, 
Washing with her borrowed light 
Twig, stone, grass-blade — pin-point bright — 
Every tinest thing in sight. 

Then, on tiptoe, 
Off go I 
To a white-washed 
Wall near by, 
Where, for secret 
Company 
My small shadow 
Waits for me. 

Still and stark, 
Or stirring — so , 
All I’m doing 
He’ll do too. 
Quieter than 
A cat he mocks 
My walks, my gestures, 
Clothes and looks. 

I twist and turn, 
I creep, I prowl, 
Likewise does he, 
The crafty soul, 
The Moon for lamp, 
And for music, owl. 

” Sst! ” I whisper, 
” Shadow, come!” 
No answer: 
He is blind and dumb. 
Blind and dumb, 
And when I go, 
The wall will stand empty, 
White as snow.

Walter de la Mare

(Walter_de_la_Mare- Bio Data ) 

 કાવ્યનો રસાસ્વાદ  … શ્રી શરદ શાહ 

શરદ શાહ

શરદ શાહ

(મારી સમજ  મુજબ આ કાવ્યને મુલવું છું. મિત્રોનો પ્રતિભાવ વાચકોને વધુ ગહેરા ઉતરવા આમંત્રણ આપી શકશે.–શરદ શાહ )

પડછાયો તો સુર્યના પ્રકાશમાં ય પડે અને ટ્યુબલાઈટ કે ટોર્ચના પ્રકાશમાં ય પડે અને ચંદ્રના પ્રકાશમાં ય પડે છે. પરંતુ આ ત્રણેમાં જે ભેદ છે તે પ્રકાશના મૂળ સ્રોતનો છે.

સુર્ય સ્વયં પ્રકાશિત છે. ટ્યુબલાઈટ કે ટોર્ચ, બેટરી કે વિજળી આધારિત છે. જ્યારે ચંદ્ર, સુર્યનો ઊધાર પ્રકાશ લઈ પરાવર્તિત્ત કરે છે. અહીં કવિએ ખાસ પ્રયોજનથી ચંદ્ર પ્રકાશના પડછાયાની વાત કરી છે. કારણકે આપણું જ્ઞાન પણ આવું ઉધાર છે જેમ ચંદ્રનો પ્રકાશ છે.

જ્યાં સુધી ભિતરનો સુર્ય(જ્ઞાન) પ્રગટતો નથી, ત્યાં સુધી પારકા પ્રકાશ (જ્ઞાન) પર જીવન આધારિત છે. જેમ ચંદ્રનુ અજવાળું. આપણુ સ્વયં સ્ફુરિત જ્ઞાન ન હોય તો ક્યાંકથી ને ક્યાંકથી ઉધારિત જ્ઞાન આપણે લઈએ, પછી તે કૃષ્ણની ગીતાનુ હોય કે મહંમદની કુરાનનુ કે જીસસની બાઈબલનુ કે અન્ય શાસ્ત્રોનુ. પણ આ બધું જ્ઞાન પ્રકાશ છે જેમાં સ્વયંયનો પડછાયો તો જોઈ શકાય છે પણ સ્વયંનો અનુભવ નથી થઈ શકતો. આ સ્વનો પડછાયો તે બીજું કાંઈ નહી આપણો અહમ છે. જેમ પડછાયો બહેરો, મુંગો અને આંધળો છે તેમ આપણો અહમ પણ.

દિવાલ પર પડતો પડછાયો જેમ દેહની જુદી જુદી મુદ્રાઓની નકલ કરે છે તેમ આત્મ તત્વનો પડછાયો (અહમ) પણ આ જગતની પૃષ્ઠ ભુમિ પર નકલચીજ બની શકે છે. તે બુધ્ધપુરુષોના વચનો તો દોહરાવી શકે પણ બધું નકલ અને તોતા રટણ. તેમાં કોઇ સ્વ ત્વ કે સત્વ ન હોય.

આપણે (આપણો દેહ) ચાલ્યા જઈએ કે દિવાલ પર પડતો પડછાયો અદૃષ્ય થઈ જાય છે અને પાછળ કેવળ દિવાલ મૌન બનીને ઉભી હોય છે. તેમજ આપણો જીવન કાળ પુરો થઈ જાય, પ્રાણ પંખેરું ઊડી જાય અને દુનિયા કોરી દિવાલની માફક આપણા અહમ માટે પણ કોરી બની જાય છે અને થોડા સમય માટે અસ્તિત્વ ભુંસાઈ જાય છે. વળી નવો જન્મ લઈ વળી દુનિયાની પૃષ્ઠ ભુમિ પર નવો ખેલ, નવો પડછાયો.

-શરદ શાહ 

( 954 ) વડા પ્રધાન શ્રી મોદીના ૬૭ મા જન્મ દિવસે અભિનંદન અને શુભેચ્છાઓ

તારીખ ૧૭ મી સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૬ એ વડા પ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીનો ૬૭ મો જન્મ દિવસ છે.વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના ૬૭મા જન્મ દિવસે  દેશ અને વિદેશ ભરમાં પથરાએલા તેમના અનેક સમર્થકો તેમને અભિનંદન અને શુભેચ્છાઓ પાઠવી રહ્યા છે.

આ પોસ્ટ દ્વારા વિનોદ વિહાર પણ એમાં સામીલ થાય છે.

છેલ્લા બે વર્ષના અપવાદ સિવાય શ્રી મોદી તેમના દરેક જન્મ દિવસે એમનાં ૯૪ વર્ષનાં હીરા બાને પગે લાગવા અને આશીર્વાદ મેળવવા અચૂક જતા હોય છે. આ જન્મ દિવસે એમણે આ તક ઝડપી હતી.તેઓ દિલ્હીથી ગત મોડી રાતે આવ્યા બાદ રાજભવન રાત્રી રોકાણ પછી આજે 17 સપ્ટેમ્બરને શનિવારે વહેલી સવારે રાયસણ ખાતે આવેલ એમના નાના ભાઈ પંકજભાઈ મોદીના નિવાસ સ્થાને રહેતાં એમનાં માતા હીરા બાને મળી તેમને પગે લાગીને આશીર્વાદ મેળવ્યા હતા.આ સમયની બે તસ્વીરો.

નવસારી ખાતે દીવ્યાંગો વચ્ચે જઈને મોદીએ જન્મ દિવસ મનાવ્યો

શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ વિકલાંગ વ્યક્તિઓ માટે દિવ્યાંગ શબ્દ પ્રયોજ્યો છે.વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી આજે તેમનો ૬૭મો જન્મ દિવસ નવસારી ખાતે દીવ્યાંગો વચ્ચે મનાવ્યો હતો. આ પ્રસંગે દિવ્યાંગો માટે યોજાયેલા કાર્યક્રમમાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે, નવસારી આજે દિવ્યાંગોની સંવેદનાનું શહેર બની ગયું છે.દિવ્યાંગોને દયાભાવની નહી પરંતુ સ્વાભિમાનની જરૃર છે. વડાપ્રધાન દિવ્યાંગોને સાધન-સહાય વિતરણ કાર્યક્રમમાં સંબોધન કરતા વચ્ચે ભાવુક થઇ ગયા હતા.

પીએમ મોદીનું દિવ્યાંગો સાથેનું ઉષ્માસભર બોન્ડિંગ નવસારીમાં ઉપસ્થિત સૌ માટે આશ્ચર્યાનંદનું કારણ બન્યું હતું.એક દિવ્યાંગ (બે આંખે અંધ ) બાળકીને તેડીને પીએમ મોદી પોડિયમ પર લઇ ગયા હતા જ્યાં બાળકીએ રામકથા પ્રસંગને ગાઇ સંભળાવી હતી. આ પ્રસંગના આ વિડીયોમાં મોદીનો સંવેદનાપૂર્ણ અભિગમ છલકાઇ રહેલો જોવા મળે છે.

સાધન સહાય વિતરણની શરુઆતે વિકલાંગ યુવતીની વ્હીલચેરને તેમણે સ્વહસ્તે દોરીને સ્ટેજ પરથી લઇ ગયા હતા . જેમ જેમ અર્પણ કાર્યક્રમ આગળ વધ્યો તેમ તેમ દિવ્યાંગો સાથેના વ્યકિતગત વર્તાવમાં પીએમ મોદીનો સંવેદનાપૂર્ણ અભિગમ જોઈ શકાતો હતો.પીએમ મોદીએ દિવ્યાંગોને 1000 વ્હીલચેર અર્પણ કરી હતી, તેમજ એમને સહાયક ઉપકરણો આપ્યા હતા.

modi-bd-3

આ અંગેનો વિગત વાર અહેવાલ ચિત્રલેખા.કોમ ના સૌજન્યથી નીચેની લીંક પર ક્લિક કરીને વાંચો.

નવસારીમાં પી.એમ.મોદીના જન્મ દિવસની ઉજવણીમાં ૩ વર્લ્ડ રેકોર્ડ સર્જાયા

 

ગુજરાતી પ્રતિભા પરિચયમાં શ્રી નરેન્દ્ર મોદી ની જીવન ઝરમર અને વિશેષ માહિતી નીચેની લીંક પર ક્લિક કરી વાંચો.

NARENDRA MODI 

(953 ) નિયતીને વચન…..પં.જવાહરલાલ નેહરુ … અનુવાદ ..શ્રી.પી.કે.દાવડા

Jawaharlal Nehru | Tryst With Destiny

(Hindi With Subtitles)